Wydawca treści
Użytkowanie lasu
fot.: Izabella Jahns-Marciniak
fot.: Izabella Jahns-Marciniak
Użytkowanie lasu to korzystanie z jego zasobów – pozyskanie drewna, zbiór płodów runa leśnego, zbiór roślin lub ich części na potrzeby przemysłu farmaceutycznego, pozyskanie choinek, eksploatacja kopalin i wiele innych. Leśnicy umożliwiają społeczeństwu korzystanie z darów lasu, ale w sposób zapewniający mu trwałość.
Rozmiar pozyskania drewna określony jest w planie urządzenia lasu, który sporządzany jest dla każdego nadleśnictwa na 10 lat. Zapewnia on pozyskiwanie drewna w granicach nie tylko nieprzekraczających możliwości produkcyjnych lasu, ale również systematycznie zwiększających zapas drewna pozostającego w lasach, tzw. zapas na pniu. Krótko mówiąc, leśnicy prowadzą w lasach gospodarkę w sposób zapewniający ich trwałość i możliwość biologicznego odtwarzania.
O wielkości pozyskania drewna decyduje tzw. etat cięć, określony w każdym planie urządzenia lasu. Jest to ilość drewna możliwa do wycięcia w określonych drzewostanach na określonej powierzchni w okresie 10 lat, które obejmuje plan. Dzięki temu, że etat jest niższy niż przyrost drewna w tym samym okresie, następuje stały wzrost zapasu „drewna na pniu” (w Polsce pozyskuje się ok. 55 proc. przyrostu). Ocenia się, że zasobność polskich lasów wynosi ponad 2,5 mld m sześć. drewna.
Pozyskane drewno pochodzi z:
- cięć rębnych – usuwania z lasu drzewostanów „dojrzałych”; ich podstawowym celem jest przebudowa i odtworzenie drzewostanów;
- cięć pielęgnacyjnych (czyszczeń i trzebieży) – usuwania z lasu części drzew uznanych za niepożądane i szkodliwe dla pozostałych drzew i wartościowych elementów drzewostanu;
- cięć niezaplanowanych – są one konsekwencją wystąpienia klęsk żywiołowych w lasach
Przeczytaj więcej na www.lasy.gov.pl.
Nadleśnictwo Kolbudy prowadzi gospodarkę leśną na powierzchni około 20 tys. ha i pozyskuje rocznie ok. 100 tys. m3 drewna.
Pozyskiwane jest ono w drzewostanach dojrzałych, czyli takich, gdzie drzewa osiągnęły wiek w którym zaczyna się proces starzenia, a co za tym idzie znaczne spowolnienie przyrostu ich masy i rozwój chorób niszczących drewno. Cięcia w takich drzewostanach mają na celu wymianę pokoleń w lesie. Leśnicy naśladują tutaj przyrodę - wycinając dojrzałe drzewa tworzymy stopniowo rosnące luki, dzięki którym dostarczamy światło niezbędne dla młodego pokolenia lasu. Kiedy niezbędna jest dynamiczna przebudowa lasu, tworzymy tzw. gniazda. Są to otwarte przestrzenie o powierzchni do 50 arów, na których sadzimy drzewa dostosowane do lokalnych warunków.
Tak pozyskuje się ok. 50 tyś. m3 drewna rocznie. Pozostała część pozyskanego drewna pochodzi z pielęgnacji drzewostanów młodszych oraz cięć sanitarnych i przygodnych.
Pielęgnacja to m.in. trzebieże wczesne i późne. Są to zabiegi mające na celu usunięcie z lasu drzew, które naturalnie przegrywają konkurencję o zasoby, lub utrudniają wzrost swoich sąsiadów. Dzięki temu poprawiamy warunki wzrostu drzew pozostających w drzewostanie.
Cięcia sanitarne i przygodne są z kolei odpowiedzią na różne zaburzenia. Polegają na wycinaniu drzew chorych, niebezpiecznych dla korzystających z lasu ludzi itd.
Drewno pozyskane na terenie Nadleśnictwa Kolbudy trafia głównie do przedsiębiorstw zajmujących się dalszym przerobem tego surowca: tartaków, zakładów przemysłu celulozowo-papierniczego, fabryk mebli oraz mniejszych zakłady stolarskich. Ponadto drewno opałowe kupowane jest przez nabywców indywidualnych na potrzeby gospodarstw domowych.
Pozyskanie drewna jest bezpośrednio powiązane Urządzaniem Lasu z realizacją Planu Urządzania Lasu dla Nadleśnictwa Kolbudy na lata 2026-2035, który obecnie czeka na zatwierdzenie.
Mapę planu pozyskania drewna w 2025 roku znajdziecie Państwo tutaj.
Mapy na 2026 i kolejne lata udostępnimy po zatwierdzeniu nowego Planu Urządzenia Lasu i właściwych planów rocznych.
Na mapie naniesione są różne rodzaje cięć, zarówno cięcia pielęgnacyjne, jak i rębne. Informacje o rodzajach rębni znajdziecie w Zasadach Hodowli Lasu, albo w internetowym poradniku e-rębnie stworzonym przez Katedrę Hodowli SGGW w Warszawie.
W razie pytań lub wątpliwości zachęcamy również do kontaktu z konsultantem społecznym Nadleśnictwa Kolbudy.
Mapy przeglądowe cięć rębnych dla Nadleśnictwa Kolbudy na lata 2016-2025 z podziałem na obręby leśne dostępne są w załączniku.
